Ik snap 'm niet

[intro] “Hij trekt op niks, die afvalcontainer”, zegt de man in zijn Facebookcommentaar. Ik werk op de communicatieafdeling van IVAGO, het afvalbedrijf in Gent. Ik moet de social media bijhouden. Dat betekent: leuke updates, het liefst van vuilnismannen die fier op hun wagen staan, en de vragen beantwoorden van bewoners van Gent over alles rondom hun afval. [/intro]

Door: Reineke Maschhaupt

Leuk werk. Mijn enige handicap: ik ben Hollander en woon pas een paar maanden in Gent. Meestal gaat het goed, maar je hebt officieel Vlaams, zoals op het Vlaamse journaal, en je hebt spreektaal Vlaams. Gekke dingen die je net even anders kunt interpreteren.

‘Hij trekt op niks’. De man op Facebook heeft het over een afvalcontainer in zijn appartementencomplex. Een apparaat dat je met een pasje bedient, waarna je je afval erin kan gooien. Ik denk: hij trekt op niks. Je kan vast niet meer aan de hendel trekken ofzo, waardoor het systeem niet meer werkt. “Wat vervelend. Ik zal er iemand op afsturen”, antwoord ik de man en ik stuur een e-mail naar de technische dienst voor een reparatie.

De volgende dag komt Jan van de technische dienst mijn kantoor binnen. “Zijt ge zeker,” vraagt hij, “van die container? Ik heb het systeem een paar keer gecontroleerd en hij moet ‘t gewoon doen.” “Maar hij trekt op niks”, zeg ik. “Dat zei de bewoner.” Jan begint hard te lachen, net als mijn collega die heeft meegeluisterd. “Nee nee, dat betekent dat hij het een ambetant (vervelend) systeem vindt.” ‘Trekt op niks’ betekent zoiets als ‘niet om aan te zien’ of ‘nergens op slaan’. De Facebook-man was dus gewoon aan het klagen.

Ik lach mee. Dit is de eerste keer dat ik iets zo verkeerd heb geïnterpreteerd dat de reparateur al bijna in zijn auto zat. Als Jan weg is, zit mijn collega nog na te hikken van het lachen. “Mag ik dit alstublieft naar Michiel appen?”, vraagt ze met haar telefoon in de aanslag. Michiel is mijn voorganger. Die had dit soort problemen natuurlijk nooit. “Ja hoor”, grijns ik en ga verder met mijn waarschijnlijk zeer Hollandse Intranetbericht.

---

Heb je zelf ook een leuk misverstand meegemaakt? Of heb je een ander grappig verhaal over taal te vertellen? Schrijf het op en stuur het in!

Ik snap 'm niet

Door Fieke van der Perk

Buurtaal begint met een inleiding over het ontstaan van de standaardtaal in Nederland en Nederlands België. Hierin blijkt dat er een aantal specifieke momenten zijn geweest die ervoor hebben gezorgd dat onze taal in Nederland en België niet op dezelfde manier is ontwikkeld. Hierna volgt een theoretisch stuk. Neem de tijd om dit te lezen, want hoewel het veel en uitgebreid is, is het wel machtig interessant is en verlevendigt Ooms de tekst met voorbeelden.

Vanaf hoofdstuk drie is het boek wat toegankelijker voor een breder publiek. Aan de hand van talloze voorbeelden laat Ooms zien dat sommige woorden in Nederland en België een andere betekenis hebben. Zo is een een aso in Nederland een asociaal persoon, maar is aso (of voor een duidelijk onderscheid a.s.o.) in België de afkorting van 'algemeen secundair onderwijs'. Ook laat Ooms zien dat beide talen over woorden beschikken waar in de andere taal geen gelijkwaardige term voor is, zoals het Nederlandse zzp'er (zelfstandige zonder personeel). Deze voorbeelden en anekdotes maken dat je door de hoofdstukken heen vliegt. Ook het vijfde hoofdstuk, onder andere over het gebruik van lidwoorden en voorzetsels, is fascinerend en zal bij zowel Nederlanders als Belgen tot veel verbazing leiden. Nederlanders kijken er vreemd van op dat Belgen 'op de trein' zitten, Belgen verbazen zich over treinen die over het dak van het station lijken te rijden als de conducteur omroept dat de trein aankomt op het station.

Ook handig zijn trouwens de praktische handvatten bij het maken van taalkeuzes. Schrijf je bijvoorbeeld een tekst voor het hele taalgebied? Vermijd dan de term ‘middag’. Voor een Nederlander is de middag alles wat tussen 12.00 en 18.00 uur valt, voor de Belg is het de tijd tussen 12.00 en 14.00 uur. Dit deel van het boek is een handig naslagwerk voor iedereen die teksten schrijft voor de Nederlandse en/of Belgische markt.

Ooms heeft met Buurtaal een inventarisatie gemaakt van de Nederlandse taal, zonder een oordeel te vellen over hoe het hoort of welk woord het best is. Voor echte taalfanaten maakt dat Buurtaal een uiterst interessant boek dat niet in je boekenkast mag ontbreken. Een dikke merci voor dit mooie boek, Miet!

Bestel dit boek direct

Ik snap 'm niet

Zoveel landen, zoveel talen. Maar als wij Nederlanders naar het zuiden afreizen, dan kunnen we in eerste instantie gewoon lekker onze eigen taal blijven spreken. Maar wie dacht dat het Vlamingen exact dezelfde taal spreken als wij, die heeft het mis! Onderstaande video toont je hoeveel woordvariaties er zijn tussen het Vlaams en het Nederlands.

Bekijk ook onze lijst van Vlaamse uitdrukkingen!

https://www.youtube.com/watch?v=JvwUhwUaBXo&feature=youtu.be

Ik snap 'm niet

[intro]Het Goede Doel vroeg zich al af of het naar België wilde verhuizen, "want dat taaltje is zo zacht." Vlaams: de zachte, deftige variant van het Nederlands. Sommige Nederlanders zullen het daar ongetwijfeld mee oneens zijn: “Ik kan ze nooit verstaan!” Vlamingen kijken op hun beurt weer op van de harde, lompe, recht-voor-zijn-raap variant van het Nederlands die hier gesproken wordt. [/intro] Door Stefanie Meijers En dat is precies waarom het boek 'Gluren bij de Buren' geschreven is. Het laat de mooiste, meest onbegrepen woorden uit het Vlaams én het Nederlands naar voren komen. Hartstikke handig, er is immers al verwarring genoeg tussen de twee talen. De moeder van een Vlaamse vriend zei ooit dat ze het nieuws "niet verstond", waarop ik wilde zeggen dat ze de televisie dan harder moest zetten. Gelukkig bedacht ik me, net voordat ik mijn grove Hollandse bek open wilde trekken, dat ze bedoelde dat ze het nieuws ‘niet begreep’ - het was een item over oorlog. Dit boek helpt je om dit soort misstanden te omzeilen en elkaars taal nog meer te waarderen. Vlamingen kunnen op hun beurt ook ‘fameus’ lachen om het Nederlands. Een echte giller is voor hen jus d’orange en vooral de Nederlandse uitspraak daarvan: suderans. De zuiderburen kunnen er niet bij: waarom zeggen Nederlanders niet gewoon ‘appelsiensap’? Gluren bij de Buren is een fijn boek om door te bladeren en wellicht zelfs een naslagwerk om mee te nemen als eendagstoerist/dagjesmens naar Amsterdam/Antwerpen. Dan schrik je als Nederlander niet als een Vlaming na gepoept te hebben een kindje koopt. Of ben je als Vlaming niet verbaasd als iemand je een liflafje uit de magnetron voorschotelt. Nog wel een tip bij het lezen van dit boek: lees het niet in de trein. Het boek heeft twee voorkanten en mensen denken dat je het boek op de kop leest. Of doe het gewoon wel en heb schijt aan die zeiksnor/dat foorwijf.

Is dit boek geschikt voor jou? JA: Je bent een Vlaming die goed overweg kan met de Noorderburen OF je bent een Nederlander die de charme van het Vlaams kan waarderen. NEE: Je hebt het ooit aan de stok gehad met een Hollandse foemp OF je houdt absoluut niet van dat zachte geouwehoer van de zuiderburen.

Auteurs: Heidi Aalbrecht, Pyter Wagenaar Uitgeverij: Van Dale Verschenen: Oktober 2016 Pagina’s: 128 Lees ook de column van Heidi en Pyter over het verschil tussen Vlaams en Nederlands. Hebben?

Ik snap 'm niet

Cartoon: Arend van Dam

[intro]Fout zijn ze niet, maar verwarrend kunnen ze wel zijn: taalverschillen tussen het Nederlands in Nederland en Vlaanderen. En net als taalvoutjes zijn ze goed voor een glimlach, want het taalgebruik van de zuiderburen klinkt de noorderburen vaak heel amusant in de oren – en andersom.[/intro] Door Heidi Aalbrecht en Pyter Wagenaar Een kindje kopen – in welke winkel? Scheefpoepen – naast het toilet? Buitenwipper – iemand die seks heeft in de natuur? Nederlanders die Vlaams horen, verstaan soms de vreemdste dingen. En Vlamingen ervaren precies hetzelfde bij typisch Nederlandse woorden: ouwehoeren – prostituees op leeftijd? Spitstrein – de beste trein? Zeiksnor – een snor waar urine vanaf druipt? Soms is er zelfs aan beide kanten van de grens verwarring, zoals bij lopen, poep en voormiddag.

Schone poep in je kleedje

Wat zou een Nederlander zich voorstellen bij iets als de kuisvrouw bleef de hele dag op haar poep zitten in haar schone kleedje? En een Vlaming bij die zeiksnor staat hartstikke lang te ouwehoeren met een haaibaai? Die zinnen zijn verwarrend, bijvoorbeeld doordat kleedjes volgens Nederlanders op de vloer liggen en ouwe hoeren volgens Vlamingen in de rosse buurt te vinden zijn. Juist doordat we elkaar denken te verstaan, worden we op het verkeerde been gezet door woorden die iets anders betekenen dan we gewend zijn. En dat is precies wat voor komische situaties zorgt. Hoe zit dat met die typisch Nederlandse en Vlaamse woorden in deze column?

Vlaams voor Nederlanders

• buitenwipper: niet iemand die seks in de natuur heeft, maar een uitsmijter
• het hol van Pluto: niet de anus van de Disneyhond, maar Nergenshuizen
• een kindje kopen: niet een kind aanschaffen, maar een kind krijgen
• kleedje: niet een vloerkleed, maar een jurk
• kuisvrouw: niet een vrouw die toeziet op de goede zeden, maar een schoonmaakster
• scheefpoepen: niet naast de pot poepen, maar vreemdgaan
• schoon: niet rein, maar mooi

Nederlands voor Vlamingen

• fileparkeren: niet je auto parkeren in de file, maar tussen twee achter elkaar staande auto’s
• haaibaai: niet een haai in een baai, maar een feeks
• hartstikke: niet iets waar je hart van stikt, maar zeer, kei-
• ouwehoeren: geen prostituees op leeftijd, maar eindeloos praten
• spitstrein: niet de beste trein, maar een piekuurtrein
• zeiksnor: niet een snor waar urine vanaf druipt, maar een zeurpiet

Vlaams versus Nederlands

• lopen: Vlaanderen: rennen; Nederland: gaan, stappen
• poep: Vlaanderen: achterwerk; Nederland: stront
• voormiddag: Vlaanderen: zo tussen negen en twaalf uur; Nederland: zo tussen twaalf en twee uur

[line]

Gluren bij de buren

Hoewel sommige woorden en uitdrukkingen op het eerste gezicht misschien gek lijken, zijn ze altijd verklaarbaar als je er wat beter naar kijkt. De leukste taalverwarringen tussen Vlamingen en Nederlanders kun je lezen in Gluren bij de buren. Dan weet je ook waarom je bakkies en tassen goed uit elkaar moet houden en waarom Nederlanders opgelucht zijn als iets met een sisser afloopt terwijl Vlamingen dan juist teleurgesteld zijn.

Winnen!

Wil jij Gluren bij de buren hebben? We mogen drie exemplaren van het boek weggeven! Deel hieronder in de reacties jouw favoriete uitdrukking uit het buurland en wie weet belonen we jou met het boek! Grijp je mis? Dan kun je het boek natuurlijk ook zelf kopen! [line]

Over de auteurs

Heidi Aalbrecht en Pyter Wagenaar hebben van woorden hun werk gemaakt. Ze schrijven woordenboeken en boeken over taal, waaronder Waarom is een witte neushoorn grijs (en een zwarte ook)? Ze werkten verder mee aan onder meer het Groene Boekje en de Dikke Van Dale. Onlangs vertaalden en bewerkten zij voor Van Dale het Roald Dahl Woordenboek. Met het Prisma Woordenboek van het Algemeen Onbeschaafd Nederlands wonnen ze bovendien de Kruyskampprijs, iets wat nooit eerder een woordenboek ten deel viel. Ze hebben samen tekstbureau de Taalwerkplaats. [line] Kijk hier voor meer voorbeelden van grappige verwarringen tussen Vlaams en Nederlands.

Ik snap 'm niet

[intro]'Eend!' 'Geit!' 'Eend!' 'Geit!' Mijn Vlaamse vriend en ik hebben een discussie en op dit vlak geven we allebei écht niet toe. We praten over een Citroën 2CV. De Vlamingen onder jullie denken vast: 'Ah wel, een geit'. Maar eigenlijk is dat natuurlijk gewoon een eend. Volgens mij ontkennen de Vlamingen dit alleen om mij te pesten. Tja, in Nederland en in Vlaanderen spreken we Nederlands, zegt men. Maar of we elkaar ook echt begrijpen?[/intro] Door Gelein van Kampen Het begon al op de dag dat mijn vriend en ik elkaar ontmoetten. 'Haha, je speelt met mijn voeten', zei hij op een gegeven moment. Ik keek omlaag om te zien of dat ook echt zo was (ik had aardig wat op, dus misschien was ik met mijn eigen voeten wat uitgeschoten). Aangezien er niemand aan zijn voeten zat, dacht ik dat hij een beetje raar was. We gingen maar naar een andere kroeg, waar niemand was. 'Er is hier geen hond!', riep ik. Hij dacht dat ik een grapje maakte. 'Nee, er is hier geen kat', zei hij. En ik wist zeker dat hij een beetje raar was. Hoe wij ooit bij elkaar zijn gebleven, is voor iedereen een raadsel. We hebben echt moeten ontdekken dat wat de één zei, misschien voor de ander totaal iets anders betekent. Toen ik voor het eerst bij hem thuis in Vlaanderen was, bekende ik dat ik eigenlijk echt eerst even wilde poepen. Het vieze lachje van hem vond ik verschrikkelijk misplaatst, en toen ik naar het toilet liep, was het zijn beurt om verbaasd te zijn. Volgens mij ligt Babylonië vlakbij Aarschot. We zijn bijna drie jaar verder en inmiddels hebben mijn vriend en ik eindelijk geleerd om elkaar te verstaan. Hij zegt soms 'bank' als hij 'zetel' bedoelt. Ik zeg 'patat' als ik 'aardappel' bedoel. En soms dubbelchecken we of het 'zijn lopen' (rennen) of 'mijn lopen' (stappen) is. Elke dag leren we weer nieuwe dingen over elkaars taal. Maar een eend een geit noemen? Dat nooit! Meer lezen van Gelein van Kampen? Lees dan haar blog  www.gelein.wordpress.com. Weet jij ook alles af van Babylonische spraakverwarringen of weet je een ander taalfenomeen dat geschikt is voor een column? Wacht dan niet langer en schrijf die column!  Stuur je column in en wie weet lees je deze terug op onze website. Geplaatste columns worden beloond met een supertof, te gek Taalvoutjes-pakket. 

Ik snap 'm niet

(beeld: Neder-L)

Het heeft wel even geduurd voor ik me aan dit schrijfsel zou wagen. Echter, omdat ik toch niets anders te doen heb - ik ben huisman, oftewel 'de nieuwe man' met hond - en omdat ik dagelijks word geconfronteerd met de 'problematische' relatie met mijn lief, zal ik u er toch maar deelgenoot van maken. Later, als dit stukje proza is gepubliceerd, zal ik er deemoedig de gevolgen van dragen.   Door: Rein Besamusca     Mijn lief is Belgisch. Neen, niet Vlaams, maar Belgisch. En ik ben dien Ollander. Wij spreken allebei Nederlands. Mijn lief op zijn Vlaams en ik op zijn Hollands - of Nederlands, zo u wilt. En daar knelt het schoentje. Ik word vierentwintig keer per dag (dat is een gemiddelde van één keer per uur) gecorrigeerd. Zo heb ik een oom en heeft mijn lief (ik blijf haar maar zo noemen om meer ongeregeldheden te voorkomen) nen nonkel. Of ik ga een biertje drinken. Maar nee! Dat moet zijn “Ik ga een pintje pakken.” Ik zeg tegen haar “Ik hou van jou.” Zij verbetert: “Ik zie U ook graag.” Dan denk ik overigens dat ze mijn nieuwe outfit bedoelt, die ik onder lichte dwang heb moeten aanschaffen tijdens de uitverkoop ("Solden!"). Bovenop de correcties vind ik het meest ergerlijke dat ik consequent met U word aangesproken. Denkt u nu alstublieft niet dat dit alles te maken heeft met de oh zo beroemde Vlaamse wellevendheid. Welnee. 'Je' en 'jij' zijn zo Hollands. De gemiddelde Belg krijgt het maar moeilijk uit zijn strot. Alsof ik niet nog genoeg te verwerken heb in mijn armzalige bestaan, is er ook nog een schoondochter op mijn weg gekomen. Niet dat daar iets mis mee is. Nou ja, zij is wel een Friezin. En Fries is absoluut een taal. Om die te begrijpen, laat staan verstaan, MOET een mens wel een talenknobbel hebben. Mijn lief verstaat het Fries. Ik niet, maar ik ben dan ook een Hollander, zoals mijn schoondochter mij geregeld te verstaan heeft gegeven. Mijn schoondochter spreekt naast het Fries ook Nederlands. Fries en Nederlands hebben niets gemeen, vandaar die broodnodige talenknobbel. Gelukkig voedt zij haar kinderen tweetalig op, zodat mijn kleinkinderen mij uiteindelijk wel zullen verstaan en hopelijk begrijpen. Ik hoop dat mijn lief mij ook ooit eens zal begrijpen en dat ze voortaan haar enorme drift tot corrigeren kan intomen. Maar dat is ijdele hoop, vrees ik. Enfin, ik zie U graag, mijn lief, ook al ben je een Vlaamse. Maar je bent wel een toffe, van wie ik veel leer.   Heb je ook een leuk idee voor een column en kun je goed schrijven? Stuur hier je column in. Wie weet zie je die binnenkort terug op deze site! Gepubliceerde columns worden beloond met een leuk Taalvoutjes-pakket.

Ik snap 'm niet

Verboden op het werk te komen. Voor Belgen een normaal bord, maar onze Nederlandse fans liggen nu waarschijnlijk onder de tafel van het lachen om deze uitdrukking. Nederlands en Vlaams, meestal hetzelfde maar ook vaak heel verschillend. Ben jij als Nederlander in België eens zo'n raar woord tegengekomen dat in het Nederlands écht niet kan? Of was jij als Belg in Nederland en zag je een hilarisch woord? Stuur je foto dan nu in! Heb je geen foto, maar alleen een voorbeeld, vermeld de uitdrukking dan onder dit bericht of op onze Facebookpagina. Alvast bedankt!