Ik snap 'm niet

[intro]Taalfouten? Natuurlijk kan ik me er nog aan ergeren, maar als een van de oprichters van Taalvoutjes juich ik ze vooral toe. Hoe meer, hoe beter! Het is immers de reden van ons bestaan. Zonder fouten geen Taalvoutjes. Meer moeite heb ik met sommige manieren waarop mensen taal gebruiken. Zo erg zelfs, dat ik vermijdgedrag ga vertonen.[/intro]   Door Inger Hollebeek   Een paar weken geleden bijvoorbeeld. Ken je het fenomeen ‘vocal fry’? Zoals meer Amerikaanse verschijnselen – denk aan Halloween en Thanksgiving – nemen wij Nederlanders dit over. Even voor degenen die niet weten wat het is. Wanneer een Amerikaan – en volgens mij zijn het vooral de jonge meiden onder hen – aan het einde van een zin is beland, gaat (meestal) haar stem klinken als een … ja, als wat eigenlijk? Het woord fry legt het eigenlijk nog het beste uit, een stem die gebakken wordt? Paulien Cornelisse legt het hier heel goed uit en ook taalkundige Marc van Oostendorp stelt het fenomeen aan de kaak.  Dus. Ik zat een paar weken geleden in de bioscoop. De film ging over een Pakistaanse jongen die een Amerikaans meisje ontmoet en de twee werden natuurlijk verliefd. De relatie was gedoemd te mislukken, want: hij Pakistaans en zijn ouders traditioneel. Zij initieerden koppelpoging na koppelpoging met de prachtigste Pakistaanse dames, maar zonder succes want hij wilde natuurlijk dat Amerikaanse meisje. Hoe dan ook, ik kon de film niet aanzien. Of beter gezegd: niet aanhoren! Het meisje in kwestie deed aan vocal fry. En niet zo’n klein beetje, haar stem klonk aan het einde van elke zin als een pruttelende koffiepot. Volgens mij was het best een goede film, maar ik kwam er niet in. Door dat gepruttel. Iets anders. Iedere zaterdag haalt mijn vriend braaf de Volkskrant bij de Spar beneden. Met een croissantje en soms een flesje verse jus. Dan begin ik altijd met het magazine. Bij de column van Eva Hoeke aanbeland, twijfel ik even. Lezen of niet lezen? Ik sla de bladzijde meestal toch maar om. De reden? In haar columns heeft Eva het altijd over De Man. En daarmee bedoelt ze niet de man in het algemeen, of Jezus of zo. Nee, De Man is haar vriend. Aaaargh. Daar kan ik dus echt heel slecht tegen. En het komt vaker voor. Columnisten die het hebben over De Dochter. Zeg gewoon ‘mijn dochter’! Wat is daar mis mee? Ik heb me afgevraagd waarom columnisten dit nou eigenlijk doen. Weet jij het? En zijn er mensen die dat wél leuk vinden? Ik hoor het graag. Als jullie nou met echt heel veel zijn, dan beloof ik Eva bij dezen dat ik – de volgende keer als De Man een krantje haalt – haar column wél zal lezen.

---

Wil je zelf je column terugzien op onze site? Stuur je column in.

Ik snap 'm niet

[intro]“Wouden zijn bossen!” “Je mag nooit een komma schrijven voor ‘en’!” “Een aantal is enkelvoud!” Je hoort het je docent Nederlands nog roepen. Maar taal verandert en een aantal van de regels die je vroeger geleerd hebt, zijn al lang niet meer van toepassing. Wouter van Wingerden zoekt in Maar zo heb ik het geleerd! vijftig hete hangijzers tot op de bodem uit. Zodat je door de bomen het woud ... eh ... bos ineens weer ziet.[/intro] Door Fieke van der Perk We kunnen natuurlijk niet om dit boek heen, aangezien er een prachtige quote van onszelf op de achterflap staat:

"Maar zo heb ik het geleerd! is Genieten met een grote G voor iedereen die ook maar een beetje liefde voor taal voelt. Een boek dat je wilt (of is het wil?) lezen!”

Gelukkig hebben we hier wat meer ruimte om uit te leggen waarom we dit leesvoer zo gaaf vinden. Wouter van Wingerden wilde iets doen aan halve waarheden en hele leugens over het Nederlands, zo is te lezen in het voorwoord. Daarom heeft hij een enquête uitgezet, die door bijna 17.000 mensen is ingevuld. Leuk feitje: de oproep op onze eigen Facebookpagina leverde de meeste deelnemers op. Dus eh, bedankt nog! De resultaten zijn op een fijne, vlot leesbare manier gebundeld in dit boek en de vijftig hete hangijzers worden uitgebreid besproken. Van Wingerden begint met de resultaten van zijn enquête, waaruit blijkt welke vorm of schrijfwijze het meest aanspreekt of het meest correct bevonden wordt (en dat is lang niet altijd dezelfde), gevolgd door een uiteenzetting van wat experts zeggen, hoe het precies zit en wat je kunt onthouden om het de volgende keer helemaal goed te doen. Zo vindt 31% alleen 'een heel fijne vakantie correct' en slechts 10% 'een hele fijne vakantie', maar geeft wel het merendeel de voorkeur aan de laatste variant. En wat vertellen de experts? Dat allebei de varianten mogen, zij het dat 'heel' beter is in formele teksten. Van Wingerden geeft geen droge opsommingen van de resultaten van zijn onderzoek, maar schrijft op een boeiende en verklarende manier over taalconstructies. Zo vindt hij soms opvallende verschillen tussen Nederlanders en Vlamingen of tussen jongeren en ouderen. Het boek leest heerlijk weg en zorgt ervoor dat je weer helemaal up-to-date bent!

Is dit boek geschikt voor jou? JA: Als je wilt weten hoe het nu écht zit en een weerwoord wilt hebben tegen al die vervelende mensen die voor alles een taalregeltje klaar lijken te hebben, dan is dit boek echt iets voor jou. NEE: Als taalverbeteraars niet op je zenuwen werken en je niet gelooft in taalverandering, dan kun je dit boek wellicht beter overslaan.

Een voorproefje:

https://issuu.com/vbku/docs/9789460773266_biw_inkijk Auteur: Wouter van Wingerden Uitgeverij: Van Dale Jaar: 2017 Pagina’s: 144 Meer van Wouter van Wingerden: [line] Wouter van Wingerden doet naar eigen zeggen ‘iets met taal’. We durven dat wel een understatement te noemen: hij schreef columns voor Nu.nl, werkte bij het Meertens Instituut én was taaladviseur bij Onze Taal. Vorig jaar verscheen het boek Dat hoor je mij niet zeggen! met de mooiste taalclichés die hij samen met Pepijn Hendriks dertien jaar lang verzamelde. Vorige maand schreef hij voor Taalvoutjes de column Stokpaardjes van schoolmeesters over zijn bevindingen met deze hete hangijzers in de taal én hij schreef een column voor Taalvoutjes - het boek 4. Al eerder schreef hij de column ‘Dat scheelt weer een postzegel‘ en ‘Het ruikt nu al lekker!‘ voor ons. Lees meer over Wouter. 

Ik snap 'm niet

Jan Mulder zet zijn top 5 taalergernissen op een rij bij De Wereld Draait Door. https://www.youtube.com/watch?v=sLjanjwajiw