Woordweetje: Oelewapper
“Pfff, oelewapper!” Zei jouw vader dat vroeger ook weleens tegen je wanneer je met je mouw in een bord spaghetti hing? Het woord ‘oelewapper...
Erik de Jong, alias Spinvis, gaf op 20 januari op de Vlaamse zender Radio 1 uitleg bij zijn pamflet ‘Stop de beeldspraak’. Metaforen zouden – en ik citeer – “de perceptie van onze werkelijkheid vertroebelen”. De lezer die de metafoorfobie van Erik de Jong deelt, zal zich wellicht achter de oren gekrabd hebben bij bovenstaand citaat. De ‘vertroebeling van perceptie’ is namelijk … een metafoor. Heeft u zich trouwens echt achter de oren gekrabd? Zoniet, dan was dat ook een … euhm … u weet wel … euhm … manier van spreken.
Door Maarten H.
Eerlijk gezegd kan ik Spinvis deels volgen. Ik bedoel dat niet in letterlijke zin natuurlijk. Het zou maar vreemd zijn hem daadwerkelijk ‘deels’ te volgen (bijvoorbeeld met één been en mijn rechteroorlel). We kunnen met metaforen heel foute gevoelens oproepen, als het tenminste al mogelijk is om gevoelens op te roepen. Spinvis gaf de vluchtelingencrisis als voorbeeld. Door te spreken over ‘een tsunami van vluchtelingen’ denken we aan iets slechts en verwoestends. Dat we dat moeten vermijden, is zo klaar als een klontje. Wat me bij de vraag brengt of klontjes klaar zijn? Klaar als in helder? Ik weet niet hoe het bij u zit, maar ik kan niet door de klontjes die ik in mijn thee doe heen kijken.
Het is best dapper dat Erik de Jong een lans wil breken voor een helder en eerlijk taalgebruik, maar ik heb het donkerbruine vermoeden dat hij niet op al te veel applaus moet rekenen. Alleszins al niet van ondergetekende. U zal intussen wel in de smiezen hebben dat ik, hoewel ik Spinvis deels volg, zijn kruistocht tegen de metafoor geen warm hart toedraag. Metaforen en spreekwoorden maken een taal rijker. Ze stofferen zinnen die anders kaal en koud zouden zijn. Het staat als een paal boven water dat ik de rake metafoor hoog in het vaandel zal blijven dragen!
Wil je zelf je column terugzien op onze site? Stuur je column in.
“Pfff, oelewapper!” Zei jouw vader dat vroeger ook weleens tegen je wanneer je met je mouw in een bord spaghetti hing? Het woord ‘oelewapper...
Nee, ik wil dit niet, maar ik kan niet anders. Hier is het dan: mijn diepste geheim. Elke avond begeef ik me vrijwillig in de hel. Ja, godverdomme, ik kijk Utop...
Kinderen vertellen altijd de waarheid. Ze nemen geen blad voor de mond, zeggen alles wat in ze opkomt, verhaspelen spreekwoorden en bedenken nieuwe woorden waar...
Waarom zou je straatstenen met het formaat van een klein Edammerkaasje in vredesnaam ‘kinderkopjes’ willen noemen in plaats van Edammerkaasjesteentj...