Ik snap 'm niet

[intro]"Meneer! Stijle pata’s!" Achter in de klas roept een jongen van dertien naar me alsof hij een prijs krijgt voor het als eerste zien van mijn nieuwe schoenen. Dertig pubers checken me. Ze zeggen niets, kijken naar mijn voeten, draaien zich om en gaan verder met appen. Ik dank de jongen. Om mijn voeten zitten gloednieuwe Nikies. Van die Maxjes, schoenen die ik op mijn zestiende niet had, omdat alleen gabbers dat mochten. Ik was geen gabber. Ik droeg All Stars. Of Puma’s. En Rucanor-trainingspakken die leken op Aussies. Nu mag iedereen Max dragen. Dus ik ook.[/intro] Door Dion van Meel Ik kijk de klas in. Rechts zie ik opscheer op een puisterig gezichtje. Links skinny jeans om smalle beentjes. Op de eerste rij zit een jongen met zijn veel te strak aangetrokken Eastpack nog op zijn iele ruggetje. Ik stel voor hem te helpen om zijn rugzak af te doen. “Oooooooh! Jantje!", klinkt door de klas. Ik heb de leerling net een Jantje gegeven. Ik heb geen idee, maar de leerling doet zijn rugzak af. Al sissend maan ik hen tot stilte; de ssst-methode. Werkt altijd. Kost wel adem. Langs me vliegt een lesboek. Ik vraag een jongen wie het boek gooide. "Ik ga niet snitchen" is zijn antwoord. Ik zeg dat ik graag wil beginnen met de les. "Aight" hoor ik van vijf verschillende kanten. Ik pas weer de ssst-methode toe. Een meisje is druk met haar telefoon bezig. Haar vingers vliegen over het scherm. Ze wekt niet de indruk te willen stoppen. Ik gebied haar de telefoon weg te stoppen, maar kom bedrogen uit. "Meneertje, even wachten, iemand skot mij op Whatsapp." Ik pak de telefoon uit haar handen en leg 'm op mijn bureau, niet beseffend dat ik haar leven afneem. Het voelt als moord. "Oh, meneer! U weet niet wat u doet!" Ik weet het wel. En negeer haar. Mode verandert. Steeds sneller, zo lijkt. Kleding, taal, ik probeer up-to-date te blijven. Hoelang dit nog lukt? Geen idee. Nog één keer pas ik de ssst-methode toe. Deze methode trotseert alle mode. De ssst-methode is niet modegevoelig. De ssst-methode heeft schijt aan mode. De ssst-methode is de shit. [line] Met dank aan Paris Taghizadeh voor de afbeelding!

---

Dion van Meel is docent Nederlands op een middelbare school in Tilburg en keeper bij Willem II amateurs. Hij schrijft graag columns en korte verhalen over dingen die hem opvallen in de wereld van het voetbal, het onderwijs en de Nederlandse taal. Je kunt zijn overdenkingen ook volgen op Facebook en via dionvanmeel.nl, en natuurlijk hier! Lees meer taalcolumns van Dion.

---

Wil je zelf je taaloverdenkingen terugzien op onze site? Stuur je column in.

Ik snap 'm niet

[intro]Met ’t versgtrijken van den tijd, veranderd’ oock de geschreeven tael. Isch dit nou slegt ende wasch vroegher onsche tael echt beeter? Wij kunnen onsch niet voorsgtellen dat onsche grootoudersch op desche omslagtighe manier leerd’ schrijven, ende oock sij had’ moeijte met de veranderinghen die onschen oudersch aenbragt’ in de tael.[/intro]     Door Yvonne Tavenier   De taal werd toegankelijker gemaakt en voor zakelijk gebruik formeler. Er kwamen taalregels en spellingsvoorschriften en zo bleef onze taal jarenlang stabiel, totdat we de Amerikaanse film omarmden en er Engelse woorden werden overgenomen. Het was hot om te showen dat je je talen sprak en met Engels kon everybody je verstaan, hoewel dit ook today nog voor awkward situaties kan zorgen. Onze ouders waren not amused over deze verloedering van onze taal. Maar dat zijn wij ook niet als we kijken naar het taalgebruik van onze kinderen. Onder invloed van sociale media moet alles snel. De manier wrop ns kndern via social media met elkaar communiceere, baart ns zorge. Ns taalgbruik wordt om zeep gholpe. In dees tijd moet alles snel, dus ook schrijve en leese. W8 k send n PM NP. Prate kan ook me smileys. Brb, khaal ff n \/ en n |C|. Mzzl. Is terg? Was vroegr alles beter? Dees diskussie kent wrschijnlk geen einde en zal iedr generatie trgkeere. Kben bniewd wat ns kleinkndern verzinne :)

Ik snap 'm niet

[intro]"Caro! Freddy is doing the thing again for to make noise! Can you get the recording dingetje to make proof of him loco?" Onze nieuwe stagiaire lacht om het onbegrijpelijke taalgebruik van mijn Spaanse collega maar kijkt mij vervolgens vol ongeloof aan als ik antwoord met: "The battery is empty ... Qué pena! But I come looking!"[/intro] Door Caroline Borst In het Chimpanseecomplex van Stichting AAP werken we met een internationale groep mensen. Daarom is onze voertaal Engels. Althans ... Na jarenlang samenwerken hebben we inmiddels een eigen taaltje van hoofdzakelijk gebroken Engels, met hier en daar anderstalige woorden ontwikkeld. Onbegrijpelijk voor buitenstaanders, maar perfecte logica voor ons. Nieuwe collega’s moeten wel even wennen aan ons vreemde taalgebruik. Toch zijn ze na een halfjaartje meestal al volledig geïntegreerd en praten dan met volle overtuiging mee op een manier die de Engelse taal niet ten goede komt. Stagiaires hebben echter niet de tijd om aan deze taal te wennen. Gelukkig kunnen wij ook best heel prima ’normaal’ Engels spreken, net als dat de Friezen zonder moeite naar Algemeen Beschaafd Nederlands kunnen schakelen bij een niet-Friese gesprekspartner. Nieuwe chimpansees moeten ook altijd even wennen. Op de afdeling Resocialisatie leren de dieren, die soms vrijwel hun hele leven niet in contact zijn geweest met soortgenoten, voor het eerst te communiceren in hun eigen taal. Dat dat met vallen en opstaan gaat, is niet erg. Oefening baart kunst, zou je zeggen. Maar onze chimpansee Freddy maakt het wel heel bont. Hij produceert juist zóveel geluiden tegelijkertijd dat elke andere chimpansee die het aan moet horen, zich eerst even achter de oren moet krabben. "Wablief?", lijkt er dan op hun gezicht af te lezen te zijn. Freddy herhaalt zich, maar speelt het zekere voor het onzekere. Met ondersteuning van wilde gebaren perst hij zoveel mogelijk geluiden in één teug uit zijn longen. Ik schiet in de lach. Niet alleen om de verwoede poging van Freddy om zichzelf duidelijk te maken, maar ook om de verloren houding van zijn ‘gesprekspartner’ Regina. Onze stagiaire krabt zich ook nog eens achter de oren. "Wat wil hij nou?", vraagt ze als Freddy even pauzeert om te kijken of zijn boodschap is overgekomen. Ik vertel haar dat Freddy zojuist 'Hallo', 'Help', 'Ik ben boos', 'Zullen we spelen', en 'Ga weg' heeft gezegd. Vrij vertaald dan. "Oh", is de reactie van de stagiaire. "Maarre," vervolgt ze voorzichtig, "dat snapt Regina toch niet?" En in principe zou Regina het ook helemaal niet moeten snappen. Toch reageert ze met enige aarzeling op Freddy’s herrieschopperij door op te staan van haar zelfgemaakte nest. Freddy staakt zijn kabaal en kiest zorgvuldig twee van Regina’s dekens uit die hij zal gebruiken om verderop een eigen nest te maken. Dat Freddy voor een buitenstaander onzin uitkraamt, wil niet zeggen dat zijn groepsgenoten niet weten wat Freddy bedoelt. Net zoals ik prima weet waar mijn collega het over heeft als zij met een Spaans accent over ‘een dingetje’ praat. Als je maar lang genoeg met elkaar omgaat, wordt het vanzelf logica. Kijk maar naar de Friezen! Wil je ook een column schrijven? Wacht dan niet langer en stuur je column in en wie weet lees je deze terug op onze website. Geplaatste columns belonen we met een kneitertof, magistraal Taalvoutjes-pakket.