Woordweetje: koekeloeren
Wie weleens ongegeneerd door de spleetjes van de luxaflex de nieuwe auto van de buren heeft bewonderd, is een rasechte koekeloerder. Het woord klinkt als een ge...
Het is altijd een gevoelig onderwerp: je salaris. Je verdient meer, maar krijgt altijd te weinig. Toch mag je blij zijn dat je tegenwoordig in euro’s wordt uitbetaald en niet in iets wat je over je patat strooit.
‘Salaris’ komt van het Latijnse salarium. Dat woord is afgeleid van sal, het Latijnse woord voor zout. En nee, dat betekent niet dat een Romeinse soldaat na een veldtocht thuiskwam met een zak Jozo. Hoezo verwijzen we dan naar zout voor de compensatie van onze diensten? Zout was in de Romeinse tijd een waardevol basisproduct. Je had het nodig om eten te conserveren, en het was dus iets waar de Romeinen grif geld aan uitgaven. Het is daarom aannemelijk dat salarium in het begin niet ‘loon’ betekende, maar een toelage was: een extra bedrag dat je kreeg als vergoeding, bijvoorbeeld om zout te kunnen kopen of als onderdeel van je voorzieningen.
En dan gebeurt er iets wat in taal vaker gebeurt: het woord dat eerst stond voor één specifieke vergoeding, werd gaandeweg het algemene woord voor vergoeding. Dus de betekenis van salarium verschoof van ‘zout-toelage’ naar ‘vergoeding’ in bredere zin en uiteindelijk naar ‘loon’ zoals wij dat nu bezigen.
Dus mocht je bij je volgende functioneringsgesprek opslag willen, dan kun je dat historisch onderbouwen. Pak een leeg zoutvaatje en zet het zo nonchalant mogelijk op tafel. Of hint dat je eten de laatste tijd wat smakeloos is. Begrijpt je baas het dan nog steeds niet, dan kun je hem altijd nog je ongezouten mening geven.
Wil je de herkomst weten van een bepaald woord? We zoeken het graag voor je uit! Laat het ons weten.
Wie weleens ongegeneerd door de spleetjes van de luxaflex de nieuwe auto van de buren heeft bewonderd, is een rasechte koekeloerder. Het woord klinkt als een ge...
Juli 2015 eindigde voor Taalvoutjes met een knaller: we mochten onze 400.000ste fan op Facebook verwelkomen! Geweldig dat we onze taalpassie met zoveel mensen m...
“Wat zou het handig zijn als ik mijn gedachten vast kon leggen. Geen tekeningetjes zoals hiërogliefen, dat is te ingewikkeld. Ook waslijsten met symbolen,...
Als er één woord is dat de Nederlandse taal heeft geadopteerd alsof het een verloren gewaand familielid is, dan is het wel ‘überhaupt’. We gebruiken...