Woordweetje: ezelsbruggetje

’t Kofschip, Meneer Van Dalen Wacht Op Antwoord, Een Aap Die Geen Bananen Eet, TV-tas … er zijn weinig mensen die geen trucjes toepassen om dingen te onthouden – die geen ezelsbruggetjes gebruiken.

Ezelsbruggetjes zijn er dan ook in allerlei vakgebieden, zoals muziek, wiskunde en natuurlijk taalkunde. En wie heeft er niet zijn eigen ezelsbruggetjes verzonnen voor een toets? Het gebruik van deze trucjes is zo ingeburgerd, dat het niemand zal verbazen dat ze dan ook heel oud zijn: al in de Middeleeuwse filosofie was het in zijn huidige betekenis bekend als Pons asinorum.  Het woord komt waarschijnlijk van het feit dat een ezel maar een heel klein bruggetje, bijvoorbeeld een plank nodig heeft om te komen waar hij zijn moet, maar zonder dat hulpmiddel – zonder dat trucje – lukt het hem niet.

Al in de eerste eeuw na Christus schrijft Plinius over ezels die niet over een bruggetje willen lopen als ze daar het water doorheen zien; ze moeten dan begeleid worden. In deze zin is de ezelsbrug dus een moeilijkheid die met een handigheidje opgelost kan worden.